Economische malaise houdt bouwmachinemarkt in haar greep
Onvoorspelbaarheid speelt grote rol in ondernemersvertrouwen
De Belgische markt voor bouwmachines kabbelt voort. Dat is de conclusie na de voorstelling van het socio-economisch dossier 2026 van SIGMA Federation. Na de sterke jaren 2021 en 2022 is er vooral weinig animo rond het segment van kleinere machines onder de 10 ton. De verkoopcijfers van grotere machines ogen stabieler, maar ook daar geen vreugdetaferelen. “De onvoorspelbaarheid van het internationale klimaat vraagt voorzichtigheid bij voorspellingen voor de rest van het jaar”, zegt Dries Van Haut, voorzitter van SIGMA Federation.
Burgerlijke bouwkunde spant de kroon
In het kader van het magazine 'Bouwmachines' focussen wij op de sectoren 'Burgerlijke Bouw' en 'Generatoren en Batterijen'.
In 2025 realiseerden de SIGMA-leden iets meer dan 2,2 miljard euro omzet, waarvan zo'n 1,39 miljard of 62% afkomstig was uit de sector Burgerlijke Bouwkunde. Hoewel dit in eerste instantie een stijging lijkt in vergelijking met de cijfers in het rapport van 2025 (1,7 miljard), is dit slechts schijn. Van Haut: "Vorig jaar deelden niet alle leden hun omzet en ook dit jaar deden ze dat niet, maar we hebben de cijfers in dit rapport aangevuld op basis van officiële publicaties."
'Verwachte' herstel is er niet gekomen
Tijdens de presentatie van het socio-economische dossier vorig jaar verwachtte men een geleidelijke heropleving in de tweede helft van 2025. Die is er niet gekomen. Meer nog, de geopolitieke spanningen, schommelende olieprijzen, duurdere grondstoffen ... zorgden voor een nog grotere voorzichtigheid bij de aannemer. Investeringen worden uitgesteld, het vertrouwen blijft onder druk staan. Volgens Van Haut speelt er meer dan enkel de klassieke marktfactoren. "Het moeilijkste om mee om te gaan, is de onvoorspelbaarheid zelf. Daarom is het bijzonder lastig om ernstige voorspellingen te doen over wat de rest van 2026 ons zal brengen."
In de sector Burgerlijke Bouw noteerden ze in 2025, tegenover 2024, een daling van 7% in de verkoop van machines onder 10 ton. De hardste klappen vielen in het segment minigravers. Bij de grotere machines was er een stijging van zo'n 4%, met als koplopers wielladers en knikdumpers. Dat is een opsteker, maar de stijging blijft onder het langetermijngemiddelde.
David Vandermeulen, vicevoorzitter Burgerlijke Bouw: "We moeten altijd zowel naar aantallen als naar euro's kijken. Een minigraafmachine en een zware rupsgraafmachine tellen in de verkoopstatistieken allebei als één unit, maar hun financiële gewicht is totaal verschillend. Een daling bij kleine machines heeft niet dezelfde impact als een terugval bij grotere machines zoals wielladers of rupsgraafmachines."
Het vertrouwen is zoek en dat blijkt ook uit het onderzoek in het rapport. Er heerst geen hoerastemming. Meer nog, veel ondernemers zien de toekomst eerder somber in. En ook uit de hoek van de industrie komt er vooralsnog geen signaal dat er op korte termijn een noemenswaardige investeringsgolf aankomt. "Voor 2026 ziet het er, op basis van wat we vandaag zien, niet slecht uit, maar ook niet bijzonder goed. Het beeld is eerder stabiel", voegt Vandermeulen er nog aan toe.
Impact van Chinese merken
Argwaan heeft plaats gemaakt voor aanvaarding. "De markt lijkt Chinese merken grotendeels te hebben aanvaard", bevestigt Van Haut. Toch moet daar een kanttekening bij gemaakt worden. Het aanbod wordt groter, maar het is en blijft belangrijk om te vergelijken op basis van de juiste parameters." Een scherpe aankoopprijs lijkt aantrekkelijk, maar is niets zonder de nodige service, een goede technische ondersteuning, garantievoorwaarden en de beschikbaarheid van onderdelen."
Generatoren krijgen gezelschap van batterijen
Generatoren kropen afgelopen jaar uit diep dal
Vorig jaar heerste er grote ongerustheid toen bekend werd dat de markt van generatoren de zwaarste terugval kende in jaren. Met een stijging van ongeveer 40% afgelopen jaar, klautert de markt langzaam uit een diep dal. De heropleving is vooral te danken aan de stijgende vraag naar productiegroepen en noodstroomaggregaten. De verkoop van lichtmasten kende wel een daling.
Eddie Bormans, namens de sectie 'Generatoren en batterijsystemen: "Wanneer alles goed werkt, denkt bijna niemand aan onze sector. Maar er zijn twee momenten waarop iedereen aan een generator denkt: wanneer het licht uitgaat, en ongeveer drie seconden later, wanneer men beseft dat de wifi niet meer werkt."
Onlangs werd het ledennetwerk uitgebreid met onder meer een speler op het gebied van batterijen en energieplatformen. En dat is niet zo verwonderlijk. "Werven en industriële toepassingen vragen steeds meer stroom. Hoewel België nog altijd een van de meest betrouwbare elektriciteitsnetten van Europa heeft, veroudert een groot deel van de infrastructuur en nemen problemen rond netcongestie en beschikbare capaciteit toe. Dat maakt dat ook een batterij wel degelijk een plek op de werf verdient", zegt Bormans.
Batterijen als belangrijk onderdeel van een strategische werfinfrastructuur
De werf van de toekomst wordt hybride en zal systemen combineren zoals generatoren, batterijen en energiesturing. Dat maakt dat pieken makkelijker zullen kunnen worden opgevangen, dat er een energiebesparing kan worden gerealiseerd, dat geluid minder een issue wordt en dat emissies verder verlaagd zullen kunnen worden. Het debat verschuift. "De discussie gaat dus niet langer over dieselgeneratoren of 'niet-dieselgeneratoren', ze gaat over een intelligente en efficiënte energiemix", vult Bormans aan.
Toekomstgericht denken is meer dan uw volgende investering in een bouwmachine
Wat de komende maanden zal brengen, is zeer moeilijk in te schatten. Maar één ding is zeker, SIGMA verwacht geen uitzonderlijk sterk jaar. Van een stilstand is nog geen sprake, maar het is wel belangrijk dat nieuwe projecten een boost geven aan de bouwsector en zo de vraag naar bouwmachines en energieoplossingen mee helpen ondersteunen.
De federatie drukt erop dat de investeringsbereidheid één ding is, maar dat het toekomstbestendig maken van aannemersbedrijven een compleet ander gegeven is. Er moet veel meer nagedacht worden over de volledige werf. Dat betekent dat investeringen goed onderbouwd moeten zijn. Vraag u niet alleen af welke machine u nodig heeft, maar sta ook stil bij de inzetbaarheid, de realistische restwaarde, de betrouwbaarheid, dienst na verkoop en de 'echte kost' per draaiuur. Hetzelfde bij generatoren en andere 'energieoplossingen'. Denk niet 'zo goedkoop mogelijk', maar denk in termen van flexibiliteit, stilstand en verbruik. De werf is niet langer een verzameling van losse machines, het is een optelsom waarbij alle machines in harmonie samenwerken.